Cargo 101: Paket Yöneticisi ve Proje Oluşturma Komutları

Rust dünyasında Cargo, sadece bir paket yöneticisi değil; projenizin derleyicisi, test aracı, dökümantasyon oluşturucusu ve paket yayınlayıcısıdır. Kısacası, Rust ile geliştirme yaparken vaktinizin %99'unu Cargo komutlarıyla geçireceksiniz.
İşte her Rust geliştiricisinin elinin altında bulunması gereken temel Cargo rehberi:

---

1. Yeni Bir Proje Başlatmak​

Cargo ile iki tip proje oluşturabilirsiniz: bir çalıştırılabilir uygulama (binary) veya bir kütüphane (library).

• Uygulama oluşturmak:
  Bash
  
  
  Kod:

  cargo new proje_adi

  Bu komut, içinde bir main.rs olan ve doğrudan çalıştırılabilen bir şablon oluşturur.
• Kütüphane oluşturmak:
  Bash
  
  
  Kod:

  cargo new proje_adi --lib

  Bu ise başkalarının kendi projelerine dahil edebileceği, içinde lib.rs olan bir yapı kurar.

---

2. Geliştirme Süreci Komutları​

Kod yazarken en sık kullanacağınız dörtlü şudur:

3. Bağımlılık Yönetimi (Crates.io)​

Rust ekosisteminde kütüphanelere "Crate" denir. Projenize yeni bir özellik eklemek (örneğin JSON işleme veya rastgele sayı üretme) çok kolaydır.

1. Cargo.toml dosyasını açın.
2. [dependencies] kısmına istediğiniz kütüphaneyi ekleyin:
   
   Ini, TOML
   
   [dependencies]
   serde = "1.0" # JSON ve veri serileştirme için
3. 
   
4. cargo build komutunu çalıştırdığınızda, Cargo bu kütüphaneyi ve onun tüm bağımlılıklarını Crates.io üzerinden otomatik olarak indirir.

---

4. Test ve Dökümantasyon​

Rust, testleri ve dökümantasyonu dilin merkezine koyar:

• cargo test: Projenizdeki tüm birim (unit) ve entegrasyon testlerini çalıştırır.
• cargo doc --open: Projenizin ve kullandığınız tüm kütüphanelerin dökümantasyonunu yerel bir web sayfası olarak oluşturur ve tarayıcıda açar. (İnternetiniz olmasa bile tüm dökümanlara erişebilirsiniz!)

---

5. Yayınlama ve Optimizasyon (Release)​

Geliştirme yaparken (default) Cargo hıza odaklanır ve hata ayıklama sembollerini tutar. Ancak uygulamanızı son kullanıcıya sunacağınız zaman:

Bash

cargo build --release<br>
Bu komut, derleyicinin tüm optimizasyonlarını açar. Kodunuz çok daha hızlı çalışır ancak derleme süresi uzar. Çıktı dosyası target/release/ klasöründe yer alır.

---

Küçük Bir İpucu​

Eğer Cargo'nun her run komutunda ne yaptığını daha detaylı görmek isterseniz, komutun sonuna --verbose (veya -v) ekleyebilirsiniz.