irfo
Moderatör
- Katılım
- 7 Ocak 2026
- Mesajlar
- 290
- Tepkime puanı
- 2
- Puanları
- 18
Harika! Ortamın hazır olduğuna göre, Rust dünyasındaki ilk kodumuzu yazmaya ve projenizin arka mutfağında neler olup bittiğini anlamaya başlayabiliriz.
Rust'ta bir proje oluşturduğunuzda, Cargo sizin için sadece bir dosya değil, profesyonel bir yazılım geliştirme şablonu hazırlar.
Bash
Rust
Bash
cargo run<br>
Ini, TOML
Rust'ta bir proje oluşturduğunuzda, Cargo sizin için sadece bir dosya değil, profesyonel bir yazılım geliştirme şablonu hazırlar.
1. İlk Projeyi Oluşturma
Terminalinizi (veya Komut İstemi'ni) açın ve şu komutu yazın:Bash
Bu komut, merhaba_rust adında bir klasör oluşturur ve içine temel dosyaları yerleştirir. Şimdi bu klasörün içine göz atalım:cargo new merhaba_rust
cd merhaba_rust
Dosya Yapısı:
- Cargo.toml: Projenizin yönetim merkezidir. Bağımlılıklar (dependencies) ve proje ayarları burada durur.
- .gitignore: Git kullanıyorsanız, hangi dosyaların (örneğin devasa target klasörü) takip edilmeyeceğini belirtir.
- src/: Kodunuzun yaşadığı yerdir.
- main.rs: Uygulamanızın giriş kapısıdır.
2. "Hello World" Kodunu Anlamak
src/main.rs dosyasını açtığınızda şu kodu göreceksiniz:Rust
fn main() {
println!("Hello, world!");
}
Kodun Anatomisi:
- fn main(): Rust programlarının başlangıç noktasıdır. Program çalıştırıldığında ilk olarak bu fonksiyonun içindeki kodlar icra edilir.
- println!: Bu bir fonksiyon değil, bir makrodur (sonundaki ! işaretinden anlayabilirsiniz). Makrolar, Rust'ın meta-programlama araçlarıdır ve derleme aşamasında karmaşık kodları bizim yerimize üretirler.
- ;: Rust'ta ifadelerin sonuna noktalı virgül konur. Bu, ifadenin bittiğini ve bir sonraki adıma geçileceğini belirtir.
3. Kodun Derlenmesi ve Çalıştırılması
Rust bir derlenen (compiled) dildir. Yani kodunuz doğrudan değil, önce işlemcinin anlayacağı makine koduna dönüştürülerek çalıştırılır. Cargo bu süreci tek bir komutla halleder:Bash
cargo run<br>
Bu komut arka planda ne yapar?
- Compiling: Kodunuzu rustc ile derler.
- Finished: Derlenen dosyayı target/debug/ klasörü altına yerleştirir.
- Running: Oluşturulan binary (çalıştırılabilir) dosyayı çalıştırır ve ekrana çıktıyı basar.
4. Cargo.toml: Projenin Manifestosu
Cargo.toml dosyanız şu şekilde görünür:Ini, TOML
[package]name = "merhaba_rust"version = "0.1.0"edition = "2021"[dependencies]
- Edition: Rust her birkaç yılda bir "Edition" yayınlar. 2021 şu anki en stabil ve yaygın modern sürümdür.
- Dependencies: Projenize bir kütüphane eklemek isterseniz (örneğin rastgele sayı üretmek için rand), adını buraya yazmanız yeterlidir. Cargo geri kalan her şeyi (indirme, derleme) halleder.